İlk Maaş Beklentisini Belirlemek Neden Zor?
Üniversiteden yeni mezun oldunuz ve ilk profesyonel iş görüşmenize girdiniz. Görüşmenin bir noktasında karşınıza şu soru çıktı:
"Maaş beklentiniz nedir?"
Daha önce tam zamanlı çalışmadıysanız hangi rakamı söylemeniz gerektiğini belirlemek zor olabilir.
Çok yüksek bir beklenti ifade ederek fırsatı kaybetmekten, çok düşük bir rakam söyleyerek ise piyasanın altında ücret almaktan çekinebilirsiniz.
Bu nedenle ilk maaş beklentinizi rastgele bir rakam yerine araştırmaya ve pozisyonun koşullarına göre belirlemeniz daha sağlıklı olur.
Önce Piyasayı Araştırın
İlk adım hedeflediğiniz pozisyondaki genel ücret seviyeleri hakkında fikir edinmektir.
Araştırma yaparken yalnızca pozisyonun ismine bakmayın.
Şunları da değerlendirin:
- Sektör
- Şirketin büyüklüğü
- Şehir
- Pozisyonun görevleri
- Aranan teknik beceriler
- Yabancı dil gereksinimi
- Çalışma modeli
Aynı pozisyon adı farklı şirketlerde oldukça farklı sorumluluklar ve ücretler içerebilir.
Arkadaşlarınızın Maaşını Tek Ölçüt Olarak Kullanmayın
Aynı bölümden mezun olduğunuz arkadaşlarınızın aldığı maaşlar size fikir verebilir ancak tek referansınız olmamalıdır.
Çünkü iki yeni mezunun:
- Staj deneyimi
- Yabancı dil seviyesi
- Teknik becerileri
- Çalıştığı sektör
- Şirketi
- Pozisyonunun sorumlulukları
birbirinden farklı olabilir.
Bu nedenle maaşınızı başka biriyle birebir karşılaştırmak yerine kendi pozisyonunuzun koşullarını değerlendirin.
Staj ve Becerileriniz Değerinizi Etkileyebilir
Yeni mezun olmanız hiçbir deneyiminiz olmadığı anlamına gelmez.
Üniversite dönemindeki:
- Uzun dönem stajlar
- Part-time işler
- Projeler
- Teknik eğitimler
- Yabancı dil
- Öğrenci kulübü çalışmaları
iş hayatına hazırlık seviyenizi etkileyebilir.
Özellikle pozisyonun ihtiyaç duyduğu bir beceriye güçlü şekilde sahipseniz bu durum işe alım sürecinde avantaj sağlayabilir.
Tek Bir Rakam Yerine Aralık Belirtilebilir mi?
Maaş beklentiniz sorulduğunda mutlaka tek bir rakam vermek zorunda değilsiniz.
Araştırmalarınıza dayanarak makul bir aralık ifade edebilirsiniz.
Örneğin:
"Pozisyonun sorumluluklarını ve başlangıç seviyesi piyasa koşullarını değerlendirdiğimde beklentim X–Y TL aralığında. Ancak yan haklar ve toplam teklif üzerinden değerlendirmeye açığım."
gibi bir cevap kullanılabilir.
Bu yaklaşım hem hazırlıklı olduğunuzu gösterir hem de görüşmeye açık olduğunuzu belirtir.
Net mi Brüt mü Olduğunu Belirtin
Maaş görüşmesinde rakamın net mi yoksa brüt mü olduğu konusunda yanlış anlaşılma yaşanabilir.
Bu nedenle beklentinizi ifade ederken rakamın hangi şekilde olduğunu açıkça söylemeniz faydalıdır.
Aynı şekilde şirket size bir ücret aralığı söylediğinde bunun net mi brüt mü olduğunu sorun.
Sadece Aylık Maaşa Bakmayın
İlk iş teklifinizi değerlendirirken toplam pakete bakmanız önemlidir.
Şirketin sunduğu:
- Yemek
- Ulaşım
- Özel sağlık sigortası
- Prim
- Eğitim imkânları
- Uzaktan veya hibrit çalışma
- Ek izinler
gibi yan haklar toplam teklifin önemli parçaları olabilir.
Daha düşük görünen bir maaş, güçlü yan haklarla birlikte değerlendirildiğinde farklı bir tablo oluşturabilir.
İlk İşinizde Öğrenme Fırsatını da Değerlendirin
Kariyerinizin ilk yıllarında maaş önemli olmakla birlikte tek kriteriniz olmak zorunda değildir.
Pozisyonun size:
- Yeni beceriler
- Güçlü bir mentor
- Sektör deneyimi
- Önemli projeler
- Kariyer gelişim fırsatı
sunup sunmadığını da değerlendirin.
Bu, düşük bir ücreti koşulsuz kabul etmeniz gerektiği anlamına gelmez. Ancak iki benzer teklif arasında karar verirken gelişim imkânı önemli bir kriter olabilir.
"Siz Ne Uygun Görürseniz" Demek İyi Bir Cevap mı?
Yeni mezun adaylar bazen tecrübesiz görünmemek için:
"Siz ne uygun görürseniz."
cevabını verebilir.
Bu yaklaşım esnek görünse de maaş beklentiniz hakkında hiç araştırma yapmadığınız izlenimi oluşturabilir.
En azından piyasa hakkında genel bir fikrinizin olması ve kendiniz için kabul edilebilir bir aralık belirlemeniz daha doğru olur.
Kendiniz İçin Bir Alt Sınır Belirleyin
Görüşmeye gitmeden önce hangi koşullar altında teklifi kabul edebileceğinizi düşünün.
Ulaşım, yemek, yaşam maliyetleri ve diğer kişisel giderlerinizi hesaba katabilirsiniz.
Bu şekilde görüşme sırasında yalnızca anlık heyecanla karar vermek yerine önceden belirlediğiniz sınırlar üzerinden değerlendirme yapabilirsiniz.
İlk Maaşınız Kariyerinizin Tamamını Belirlemez
İlk işinizde aldığınız maaş önemlidir ancak bütün kariyerinizin değerini belirleyen tek rakam değildir.
İş hayatında deneyiminiz, uzmanlığınız ve sorumluluklarınız arttıkça ücret beklentiniz de değişebilir.
Bu nedenle ilk teklifinizi değerlendirirken hem bugünkü koşulları hem de pozisyonun size sağlayacağı gelişim fırsatlarını birlikte düşünün.
İlk iş fırsatlarına ulaşmanın önemli adımlarından biri ise yeni mezun olsanız bile sahip olduğunuz potansiyeli doğru anlatabilen bir CV hazırlamaktır. CV Ajansı ile staj, eğitim, proje ve becerilerinizi profesyonel bir yapıda bir araya getirerek ilk iş başvurularınıza hazırlanabilirsiniz.