İş Örneği Nedir?
İş örneği, adayın daha önce yaptığı veya başvuru sürecinde hazırladığı bir çalışmanın işverene sunulmasıdır. İngilizce ilanlarda ve başvuru süreçlerinde "work sample" ifadesiyle de karşılaşabilirsiniz.
CV hangi işlerde çalıştığınızı ve hangi becerilere sahip olduğunuzu anlatır. İş örneği ise bu becerilerin uygulamadaki karşılığını göstermeye yardımcı olur.
Örneğin bir metin yazarından yayımlanmış bir içerik, tasarımcıdan hazırladığı bir çalışma, yazılımcıdan kod örneği veya satış alanında çalışan bir adaydan hazırladığı sunum istenebilir.
Buradaki önemli nokta, sizden tam olarak ne talep edildiğini anlamaktır. "Daha önce yaptığınız bir çalışmayı gönderin" ile "bu konu hakkında örnek bir çalışma hazırlayın" aynı talep değildir.
İş Başvurusunda Work Sample Olarak Ne Gönderilir?
Göndereceğiniz örnek mümkün olduğunca başvurduğunuz pozisyonla ilişkili olmalıdır.
Daha önce onlarca çalışma hazırlamış olmanız, hepsini göndermeniz gerektiği anlamına gelmez. Aksine, çok sayıda ilgisiz dosya göndermek değerlendirmeyi zorlaştırabilir.
Pozisyona göre iş örnekleri değişebilir:
- İçerik alanında bir makale, ürün açıklaması veya içerik planı
- Grafik tasarım alanında afiş, sosyal medya tasarımı veya kurumsal çalışma
- Yazılım alanında kod örneği veya tamamlanmış proje
- Mimarlık alanında çizim, proje veya görselleştirme
- Veri analizi alanında rapor, analiz veya örnek dashboard
- Pazarlama alanında kampanya planı veya performans raporu
- Satış alanında sunum, teklif yapısı veya örnek müşteri yaklaşımı
- İnsan kaynaklarında anonimleştirilmiş rapor, süreç tasarımı veya sunum
Elinizde doğrudan pozisyona uyan bir çalışma yoksa benzer becerileri gösteren başka bir örnek tercih edilebilir.
Daha Önce Yaptığınız Bir Çalışmayı Gönderebilir Misiniz?
Çoğu durumda evet. Ancak çalışmanın size ait olması ve paylaşılmasında hukuki veya ticari bir engel bulunmaması gerekir.
Özellikle önceki işvereniniz için hazırladığınız belgelerde dikkatli olun. Müşteri listeleri, fiyatlandırmalar, kişisel veriler, şirket içi raporlar, erişim bilgileri veya kamuya açık olmayan ticari veriler iş örneği olarak paylaşılmamalıdır.
Bir çalışmayı göstermek istiyor ancak içerisinde gizli bilgiler bulunuyorsa anonimleştirilmiş bir sürüm hazırlamak daha güvenli olabilir.
Örneğin gerçek müşteri adı yerine "Müşteri A", gerçek satış rakamları yerine temsili veriler kullanılabilir. Fakat yaptığınız değişikliği karşı tarafa belirtmeniz gerekir.
İş örneği sunmak, önceki işvereninizin gizli bilgilerini paylaşmak anlamına gelmemelidir.
Hiç İş Örneğiniz Yoksa Ne Yapabilirsiniz?
Özellikle yeni mezunların ve kariyerinin başındaki adayların profesyonel bir iş örneği bulunmayabilir.
Bu durumda "iş deneyimim olmadığı için gönderecek bir şeyim yok" demek yerine becerinizi gösterecek yeni bir örnek hazırlayabilirsiniz.
Örneğin içerik alanında başvuru yapıyorsanız örnek bir blog yazısı, sosyal medya alanında başvuruyorsanız birkaç gönderiden oluşan mini bir içerik planı hazırlayabilirsiniz.
Okul projeleri, gönüllü çalışmalar ve kişisel projeler de kullanılabilir. Özellikle profesyonel deneyimi henüz oluşmamış adaylar için projeler, ortaya somut bir çalışma koyabildiğini göstermenin önemli yollarından biridir. Kariyer Ajansı'nın deneyim yoksa neler yazılabileceğini ele aldığı rehberinde de proje, okul çalışması ve gönüllülük gibi alternatif deneyim alanları ayrıntılı olarak ele alınıyor.
Önemli olan çalışmanın gerçek bir müşteriye yapılmış olması değil, pozisyon için gerekli beceriyi gösterebilmesidir.
Work Sample Kaç Sayfa Olmalı?
Bunun herkes için geçerli tek bir uzunluğu yoktur. İlanda veya işe alım uzmanının gönderdiği mesajda bir sınır belirtilmişse öncelikle o sınır dikkate alınmalıdır.
Herhangi bir yönlendirme yoksa örneği gereksiz yere büyütmemek daha iyidir.
Onlarca sayfalık bir raporun tamamını göndermek yerine ilgili birkaç sayfayı seçebilir, gerekiyorsa çalışmanın tamamına ayrıca erişim sağlayabilirsiniz.
Birden fazla çalışma gönderiyorsanız her örneğin ne olduğunu kısa şekilde belirtmek de değerlendirmeyi kolaylaştırır.
Örneğin:
Proje: E-ticaret içerik planı
Rolüm: İçerik planlama ve metin yazımı
Amaç: Organik görünürlüğü artırmak
Çalışmadaki katkım: İçerik araştırması, planlama ve metin üretimi
Böylece dosyayı inceleyen kişi yalnızca sonucu değil, sizin çalışmadaki rolünüzü de anlayabilir.
İş Örneği Nasıl Gönderilir?
İşveren farklı bir yöntem belirtmediyse dosyanın kolay açılabilir ve düzenli olması önemlidir.
PDF, bağlantı veya portföy sayfası kullanılabilir. Yazılım gibi alanlarda ise proje deposu ya da çalışan bir proje bağlantısı daha anlamlı olabilir.
Dosya isimleri de anlaşılır olmalıdır.
Örneğin:
ad-soyad-icerik-ornegi.pdf
veya
ad-soyad-work-sample.pdf
gibi bir adlandırma, sonversiyon2.pdf gibi belirsiz bir dosya isminden daha profesyonel görünür.
İşveren Sizden Yeni Bir Örnek Çalışma İsterse Ne Yapmalısınız?
Bazı şirketler mevcut çalışmalarınızı istemek yerine başvuruya özel bir görev verebilir. Bu uygulama klasik work sample paylaşımından biraz farklıdır; adaydan belirli bir problemi nasıl ele aldığını göstermesi beklenir.
Göreve başlamadan önce teslim tarihi, format, kapsam ve beklentinin net olduğundan emin olun.
Örneğin "bir sosyal medya kampanyası hazırlayın" oldukça geniş bir taleptir. Hangi ürün için hazırlanacağı, kaç içerik beklendiği ve sunum formatının ne olduğu bilinmiyorsa çalışmanın sınırları belirsiz kalabilir.
Kapsam makul olmayacak kadar büyük görünüyorsa bunu sormaktan çekinmeyin. İşe alım değerlendirmesi için hazırlanan kısa bir örnek çalışma ile gerçek bir projenin ücretsiz olarak tamamlanması aynı şey değildir.
İş Örneği Gönderirken En Sık Yapılan Hatalar
İyi bir çalışma bile yanlış sunulduğunda etkisini kaybedebilir.
En sık karşılaşılan sorunlardan bazıları şunlardır:
- Pozisyonla ilgisi olmayan çalışmalar göndermek
- Çok fazla örnek paylaşmak
- Başkasının yaptığı çalışmayı kendi çalışması gibi sunmak
- Ekip çalışmasında kendi katkısını açıklamamak
- Önceki işverene ait gizli bilgileri paylaşmak
- Açılmayan veya erişim izni kapalı bağlantılar göndermek
- Dosyaları açıklama yapmadan iletmek
Göndermeden önce bağlantıları farklı bir cihazdan veya oturum kapalıyken kontrol etmek de küçük ama önemli bir adımdır.
İş Örneği CV'nin Yerini Tutar Mı?
Hayır. İki belgenin görevi farklıdır.
CV; eğitim, deneyim ve becerilerinizin genel çerçevesini gösterir. İş örneği ise bunlardan belirli bir bölümünü somutlaştırır.
Özellikle yaratıcı, teknik veya proje bazlı pozisyonlarda CV'nizde belirttiğiniz bir becerinin gerçek bir çalışma üzerinden görülmesi adaylığınızı daha anlaşılır hâle getirebilir.
Bu nedenle work sample hazırlarken "en etkileyici çalışmam hangisi?" sorusunun yanında "başvurduğum iş için hangi çalışmam en anlamlı kanıtı sunuyor?" sorusunu da düşünmek gerekir.